Naar de inhoud
Reisvriend
Terrassen op de werf aan de Oudegracht in Utrecht, onder de bakstenen kademuur met trappen naar de straat.

Inspiratie

Weekendje weg in Nederland: 13 steden en eilanden

Werf aan de Oudegracht bij de Jansbrug, Utrecht. Foto: Ymblanter, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Laatst gecontroleerd: 16 november 2026

7 min lezen

Voor een weekendje weg hoef je de grens niet over. Hieronder tien steden en drie Waddeneilanden die we elk in een eigen gids hebben uitgewerkt, met wat je er doet, hoe je er komt en hoeveel dagen je nodig hebt. Alle steden liggen aan het spoor. Voor de eilanden neem je de boot. Gecontroleerd op 16 november 2026.

Stad of eiland?

Een stad werkt in elk seizoen. Je reist met de trein tot in het centrum, loopt van museum naar terras en hebt bij regen genoeg binnen te doen. Twee dagen is genoeg voor de binnenstad en een groot museum. Met een derde dag komt er een wandeling of uitstapje bij.

Een Waddeneiland vraagt meer tijd. De boot, de fiets en de afstanden op het eiland maken van twee dagen een haastige trip. Reken op minstens drie nachten en kies liever één eiland goed dan twee half. In het broedseizoen zijn delen van de natuurgebieden afgesloten. Daar staat bij de eilanden meer over.

Terrassen op de werf aan de Oudegracht in Utrecht, onder de bakstenen kademuur met trappen naar de straat.
1

Utrecht

Lage werven langs de Oudegracht, de Dom boven de daken en het Rietveld Schröderhuis aan de rand van de stad. De Domtoren beklim je alleen met een gids, dus leg die rondleiding vooraf vast. Reserveer een dagdeel voor het Centraal Museum en boek het Rietveld Schröderhuis bij het huis zelf. Utrecht Centraal ligt midden in het land, dus vanuit veel plaatsen ben je er snel.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Utrecht Centraal
  • Voor: grachten, design, musea
De Erasmusbrug en de verlichte torens langs de Maas in Rotterdam bij avond, gezien vanaf de Euromast.
2

Rotterdam

De stad van de Markthal, de Kubuswoningen en de Erasmusbrug, met de Maas als middelpunt. Loop over de brug naar de Kop van Zuid en kijk vanaf de zuidkade terug naar de skyline. Het Depot Boijmans Van Beuningen laat zien hoe een museum zijn opgeslagen kunst bewaart, en in Historisch Delfshaven staan oude havengevels. Voor de overkant van de stad gebruik je metro, tram of bus van de RET.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Rotterdam Centraal
  • Voor: architectuur, haven, kunst
Historische gevels aan het Vrijthof in Maastricht.
3

Maastricht

Boeken onder kerkgewelven in Boekhandel Dominicanen, pleinen aan de Maas en gangen onder de Sint-Pietersberg. De ondergrondse gangen bezoek je alleen met een officiële rondleiding. Reserveer een dagdeel voor het Bonnefanten in Céramique en wandel door het Jekerkwartier naar de middeleeuwse Helpoort. Vanuit het station loop je via Wyck de binnenstad in.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Maastricht
  • Voor: lekker eten, grotten, kunst
De Martinitoren en het Forum boven de daken van de binnenstad van Groningen.
4

Groningen

De Martinitoren boven de Grote Markt, het kleurige Groninger Museum bij het station en de ommuurde Prinsentuin achter het Prinsenhof. Het Forum ligt op een paar minuten lopen van de markt. Controleer de toegang tot toren en dakterras afzonderlijk. Het Noorderplantsoen is de rustige helft van je dag, en de Hortus in Haren een apart uitstapje buiten de stad.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Groningen
  • Voor: studentenstad, musea, tuinen
Het gotische koor van de Sint-Janskathedraal in Den Bosch met torentjes, pinakels en hoge vensters.
5

Den Bosch

De Sint-Janskathedraal boven de daken en de Binnendieze, een gracht die onder de huizen door stroomt. De boottocht boek je vooraf bij de officiële aanbieder. Vaarperiode en opstapplaats verschillen per seizoen. In het Jheronimus Bosch Art Center zie je het werk van de schilder via reproducties, niet de originelen. Het Bossche Broek, ten zuiden van de binnenstad, is open landschap op loopafstand.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: 's-Hertogenbosch
  • Voor: Bourgondisch, gotiek, boottocht
Het Spaarne in Haarlem met Teylers Museum, oude koopmanshuizen en de toren van de Grote of St.-Bavokerk.
6

Haarlem

De Grote of St.-Bavokerk boven de Grote Markt, Teylers Museum aan het Spaarne en het Frans Hals Museum met zijn schilderijen. Het Proveniershof bezoek je alleen tijdens de officiële bezoekuren, want er wonen mensen. Met drie dagen neem je de trein naar Zandvoort aan Zee voor een strandmiddag. Met twee dagen laat je die vallen.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Haarlem
  • Voor: schilderkunst, hofjes, strand
Een Leidse gracht met terrassen op het water, bomen en oude gevels langs de kade.
7

Leiden

Het Rapenburg, de ronde Burcht op een heuvel en museumdagen tussen tropische planten en dinosauriërs. Begin bij de Hortus en loop langs het Rapenburg naar het Rijksmuseum van Oudheden en de Pieterskerk. Naturalis verdient een eigen dagdeel. Reserveer je bezoek via het museum. Met twee dagen kies je tussen Naturalis en een tweede groot museumbezoek.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Leiden Centraal
  • Voor: musea, grachten, met kinderen
De Oostpoort van Delft met de witte ophaalbrug, gespiegeld in het water van de Schie.
8

Delft

Kerktorens boven de Markt, grachtenbruggen en Delfts Blauw bij Royal Delft. Tussen de Nieuwe Kerk en het Stadhuis loop je naar het Vermeer Centrum, en via de grachten naar de Oostpoort. Museum Prinsenhof Delft is gesloten voor verbouwing, dus plan daar geen museumbezoek. Delft is klein genoeg om alles te lopen.

  • Dagen: 2
  • Trein: Delft
  • Voor: Vermeer, Delfts Blauw, rust
Een bloemperk met het woord Noviomagus op de helling bij het Valkhof, met de boog van de Waalbrug over de Waal erachter.
9

Nijmegen

Een hoge binnenstad boven de Waal, Romeinse vondsten in het Valkhof Museum en uiterwaarden aan de overkant van de rivier. Daal af naar de Waalkade en steek over naar de Spiegelwaal voor een wandeling langs het water. Museumpark Orientalis in Heilig Landstichting en een wandeling door de Ooijpolder zijn elk een apart dagdeel.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Nijmegen
  • Voor: Romeinen, rivier, wandelen
De muren van de ridderzaal met de daken van Valkenburg erachter.
10

Valkenburg

Mergelmuren boven de stad, gangen onder de heuvel en wandelpaden langs de Geul. Voor de Fluweelengrot reserveer je een rondleiding. De kasteelruïne bekijk je op eigen gelegenheid. De Wilhelminatoren is in maart 2025 ingestort, dus plan geen beklimming. Kom je met de auto, kies dan vooraf een bezoekersparkeerplaats, want het centrum is autoluw.

  • Dagen: 2 tot 3
  • Trein: Valkenburg
  • Voor: grotten, heuvels, kastelen
Bloeiende heide en zandpaden tussen de duinen van de Bleekersvallei op Texel.
11

Texel

Zeehonden bij Ecomare, kreken in De Slufter en een rode vuurtoren aan de noordpunt. De boot van TESO vaart van Den Helder naar 't Horntje. Een tijd reserveren kan niet, ook niet met de auto. Van De Slufter is alleen het zuidelijke deel vrij toegankelijk. Op het eiland verplaats je je het makkelijkst per fiets, verdeeld over meerdere rondes.

  • Dagen: 4 tot 6
  • Boot: TESO vanuit Den Helder
  • Voor: afwisseling, natuur, gezinnen
De rood-witte vuurtoren van Ameland tegen een blauwe lucht.
12

Ameland

Vier dorpen op een rij, een rood-witte vuurtoren bij Hollum en de duinen van Het Oerd aan de oostkant. De boot van Wagenborg vaart van Holwerd naar Nes. Een plek voor de auto reserveer je vooraf. De demonstraties van de paardenreddingboot in Hollum zijn geen dagelijkse activiteit, dus kijk in de officiële agenda. Maak van de oostkant een eigen fietsdag.

  • Dagen: 3 tot 5
  • Boot: Wagenborg vanuit Holwerd
  • Voor: dorpen, fietsen, strand
De Brandaris boven de daken van West-Terschelling met het wad op de achtergrond.
13

Terschelling

De Brandaris boven West-Terschelling, dorpen als lint over het eiland en De Boschplaat in het oosten. Rederij Doeksen vaart vanuit Harlingen. Op de sneldienst kan geen auto mee, op de veerboot boek je een plek vooraf. Delen van De Boschplaat zijn van maart tot en met augustus afgesloten voor broedvogels en zeehonden. Houd west en oost op verschillende dagen.

  • Dagen: 4 tot 6
  • Boot: Doeksen vanuit Harlingen
  • Voor: lange fietsdagen, natuur

Reistip

Reis buiten de spits

Op vrijdag na werktijd reizen forensen en weekendgangers tegelijk. Vertrek je op zaterdagochtend, dan heb je meestal meer ruimte in de trein. Plan de heen- en terugreis in de reisplanner van NS.

Zo kies je

  • Weinig tijd en geen auto: Utrecht, Haarlem, Leiden of Delft. Je bent er snel en loopt alles.
  • Architectuur en grote stad: Rotterdam.
  • Lekker eten en heuvels: Maastricht of Valkenburg, eventueel samen in drie dagen.
  • Een weekend in het noorden of oosten: Groningen of Nijmegen.
  • Gotiek en een boottocht onder de huizen: Den Bosch.
  • Natuur en zee: één Waddeneiland, met minstens drie nachten.

Veelgestelde vragen

Wat is een leuke stad voor een weekendje weg in Nederland?

Voor een eerste keer werken Utrecht, Maastricht en Rotterdam het best: veel te zien, goed met de trein te bereiken en ook bij slecht weer leuk. Wil je het kleiner en rustiger, kies dan Delft, Leiden of Haarlem.

Hoeveel dagen heb je nodig voor een stedentrip in Nederland?

Twee dagen is genoeg voor de binnenstad en één groot museum. Met een derde dag komt er een wandeling of uitstapje bij, zoals Zandvoort vanuit Haarlem of de Ooijpolder bij Nijmegen.

Welk Waddeneiland past bij een weekendje weg?

Texel is het makkelijkst te bereiken en heeft de meeste afwisseling. Terschelling en Ameland zijn meer fietseilanden. Reken voor elk eiland op minstens drie nachten, want de boot en de afstanden kosten tijd.

Moet je de boot naar de Waddeneilanden reserveren?

Bij TESO naar Texel kun je geen tijd reserveren, ook niet met de auto. Bij Wagenborg naar Ameland en Doeksen naar Terschelling boek je een plek voor de auto vooraf. Op de sneldienst naar Terschelling kan geen auto mee.

Kun je in Valkenburg nog de Wilhelminatoren op?

Nee. De Wilhelminatoren is op 16 maart 2025 ingestort. Volg de actuele situatie rond het terrein via de gemeente Valkenburg aan de Geul.

Zelf deze plekken bezoeken?

Kies een kant-en-klare route en pas hem aan in de routeplanner.

Was deze inspiratie nuttig?

Bronnen

11 bronnen

Lees ook